X
تبلیغات
فرصت شکوفایی
مسایل روانشناختی و آموزش و پرورش کودکان و نوجوانان استثنائی

باسمه تعالی
یا مقلب القلوب و الابصار یا مدبرالیل و النهار
یا محول الحول و الاحوال حول حالنا الی احسن الحال

همکاران گرانقدر ، دانش آموزان عزیر و خانواده های گرامی
حلول سال نو و بهار پرطراوت که نشانه قدرت لایزال الهی و تجدید حیات طبیعت می باشد ،مفهومی از زندگی است ، زندگی که از پس رخوت و سردی وسکوت ، آغاز می شود . بهار نقطه ی شروع حرکت درونی انسان ها به سوی معناست .

امسال بهارمان رابا نام  و یاد فاطمه ( س) آغاز می کنیم  باشد که قرین الطاف حضرتش باشیم .
اینجانب  ضمن قدر دانی از تلاشهای ارزنده تمامی همکاران ، دانش آموزان و خانواده های معزز آنان در تعالی روز افزون تعلیم و تربیت دانش آموزان دارای نیاز ویژه ،فرا رسیدن سال جدید رابه تمامی عزیزان تبریک و تهنیت عرض نموده و سالی سرشار از برکت و معنویت را ازدرگاه خداوند متعال و
سبحان مسئلت مینمایم

یادمان باشد که زیبایی های کوچک را دوست بداریم حتی اگر در میان زشتی های بزرگ باشند
یادمان باشد که دیگران را دوست بداریم آن گونه که هستند ، نه آن گونه که می خواهیم باشند

بیا به نیک و بد روزگار خنده زنیم

به نقشبندی ناپایدار خنده زنیم

به کار بسته که آخر چو غنچه باز شود

بیا چو بلبل امیدوار خنده زنیم

چرا زشام ملال آور خزان نالیم

بیا به جلوه صبح بهار خنده زنیم

با تقدیم احترام رضا خان محمدی زنوز

 

 

+ نوشته شده در  93/01/06ساعت 8:1 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

در ارتباط با معلولین به توصيه هاي ذيل توجه داشته باشيد

· به خاطر داشته باشيد كه هيچگاه به عدم توانا يي افراد توجه نكنيد . مطمئن باشيد هر كس داراي توانايي هايي است كه بايد شرايط بروز آن فراهم گردد.

· افراد معلول مانند ساير افراد جامعه خواهان احترام متقابل هستند ، بايد دقت داشت كه با آنها برخورد مناسب شود.

· با وقار، متواضع و با احترام باشيد و با ديگران طوري رفتار كنيد كه انتظار داريد با شما رفتار كنند.

· در هنگام برخورد با افراد معلول در كنار ناتوانی به توانمندي آنها هم توجه داشته باشيد.

· در لحظه بر خورد با ا فراد معلول با آنان به صورت واضح، شفاف و ساده صحبت كنيد . از ادا كردن جملات به صورت دست و پا شكسته و نا مفهوم اجتناب ورزيد.

· اگر در برقراري ارتباط با افراد معلول مشكل داريد ، موضوع را با آنان مطرح نمو ده و از آنها در اين خصوص كمك بگيريد. چنانچه تا كنون عمل اشتباهي انجام داده ايد با شهامت عذر خواهي كنيد و تلاش كنيد آن رفتار را اصلاح كنيد.

· از طريق ظاهر افراد معلول در مورد توانايي يا ناتواني آنان قضاوت عجولانه نكنيد، به خاطر داشته باشيد برخي از ناتواني ها در ظاهر افراد مشخص نبوده و امكان دارد شما نتوانيد تصميمات درستي را اتخاذ كنيد.

·بدون اجازه و هماهنگي لازم از وسايل كمك توانبخشي افراد معلول(0صندلي چرخدار ، عصا و...) استفاده نكنيد و يا آن را جا به جا ننماييد.

· در هنگام مواجه شدن با افراد معلول بدون توجه به سن و جنسيت آنان رفتاري معقول و مناسب داشته باشيد.

·افراد عادي جامعه هنگام مواجه شدن با يكديگر و بروز احساسات مثبت ، با يكديگر دست مي د هند. در هنگام برخورد با افراد معلول به دليل وجود برخي از محدوديت ها در دست دادن به آنها عجله نكنيد و اجازه دهيد اول آنها در اين امر پيش قدم گردند چرا که بدون دست دادن هم با نشان دادن چهره بشاش و خندان مي توان در برقراري ارتباط سازنده و دوستانه موفق بود.

·هيچگاه در مورد چگونگي بروز معلوليت از افراد معلول سؤال نكنيد . چنانچه ضرور تي در آن احساس مي كنيد بهتر است ا بتدا شرايط مناسبي را آماده كنيد تا فرد معلول با رغبت به سؤالا ت شما پاسخ دهد.

·در هنگام مصاحبت با افراد معلول از گفتن كلمات منفي و تحريك آميز اجتناب ورزيد مثلا در هنگام روبرو شدن با فردي كه ام اس دارد ، به جاي گفتن كلماتي مانند ام اسي است و … به صورت شفاف بگوييد كه اين شخص بيماري ام اس دارد.

·به ياد داشته باشيد كه معلوليت به معني از كار افتادگي و منزوي شدن نيست ، بسياري از افراد معلول در بسياري زمينه ها توانمند بوده و مي توانند در صورت مناسب بودن شرايط به طور مستقل زندگي كنند

·در هنگام مكالمه با افراد معلول به ويژه افراد با محدوديت های گفتاری بايد زمان بيشتري جهت پاسخ گويي در اختيار آنان قرار داشته باشد.

·معلوليت و ناتواني هميشه خود را به صورت واضح نشان نمي دهد ، افرادي كه داراي بيماريها يي مانند ديابت، صرع، انواع سرطان ها ، نارسايي كليوي بيماريهاي عروقي و … هستند نيز به نوعي با ناتواني روبرو مي باشند ، لذ ا لازم است در هنگام برخورد با آنان نيز رفتاري مناسب داشت.

·معلولين در برخي موارد به دليل عوارض ناشي از معلوليت از قبيل داشتن درد ، استفاده از داروها، عوارض جانبي داروها و … به نوعي بي قراري ، خواب آلودگي ، اختلال در قدرت تفكر و تكلم و … مواجه مي گردند كه ضرورت دارد شرايط آنانرا درك كرده و برخوردي مناسب با آنها داشته باشيم.

 

 

 

 

 

+ نوشته شده در  91/10/05ساعت 7:35 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

باسمه تعالی 

یا مقلب القلوب و الابصار 

سروران گرانقدر، همکاران گرامی، دانش آموزان عزیز و خانواده های مکرم

رویش دوباره طبیعت در نوروز پیام مهرورزی و مهربانی دارد طلیعه بهار به ما ندا می دهد که هنگام بیداری دلهاست. دلهای بهاری با گرمی توجهشان نهالهای زخمی را به درختان تنومند تبدیل نموده و شاخ و برگ آن را تا بیکران عالم پندار می گسترانند.

بیاییم همراه زمزمه ... حول حالنا الی الحسن الحال از درگاه معبودمان بخواهیم حال جدیدمان را توام با تلاش بیشتر و توجه جدی به حقوق دانش آموزان عزیز استثنایی قرار دهد. باشد که مشمول دعای خیر این بهشتیان روی زمین قرار بگیریم. فرصت را غنیمت دانسته ضمن تبریک این ایام سعید و فرخنده از تلاشهای ارزنده تمامی همکاران تلاشگر در مدارس استثنایی استان از صمیم قلب قدردانی نموده و از همراهی ارزنده خانواده های عزیز این دانش آموزان تشکر می نمایم.

امید است کلیه کسانی که در راه تعالی تعلیم و تربیت این قشر نیازمند متحمل زحمت می گردند همواره در سایه توجهات حضرت حق موفق و موید باشند.

زندگی دفتری از خاطره هاست        

 یک نفر در دل شب یک نفر در دل خاک

 یک نفر همدم خوشبختی هاست

یک نفر همسفر سختی هاست            

 چشم تا بازکنیم عمرمان می گذرد             

 ما همه همسفر و رهگذریم، آنچه باقی است فقط خوبیهاست

 

                        با تقدیم احترام

                        رضا خان محمدی

+ نوشته شده در  90/12/27ساعت 12:4 PM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

 

 

 

 

 

مشکلات ویژه یادگیری 

Specific  Learning  Difficulties 

( LD)

یادگیری چیست

یادگیری:ایجاد تغییر نسبتاً پایدار در رفتار بالقوه یادگیرنده مشروط بر آنکه این تغییر بر اثر اخذ تجربه رخ دهد.

یاد گیری به یک گروه از فرآیندها برای قرار دادن چیزها در مغزو بازیابی آن ها در آینده اطلاق می گردد. این گروه از فرآیندها شامل زیر میگردد:              

                - دریافت

               - کد نگاری

               - ذخیره سازی

               - بازیابی   

گام های یادگیری

گام اول : توجه

گام دوم : درک

گام سوم: یکپارچگی

               - مرحله بندی ( ترتیب)

               -ا نتزاع ( جای دادن در زمینه )

               - سازماندهی

گام چهارم : حافظه

گام پنجم : برون داد

توجه: تمرکز ادراک که منجر به آگاهی ژرفتر از محرکهای معدود می شود

ادراک : آنچه ما از محرکها درک می کنیم به برخی فرایندهای شناختی نیز بستگی دارد که رغبتها ، هدفها و انتظارات ما را در آن لحظه منعکس می کند


یکپارچگی : ارتباط اطلاعات با دانش قبلی وسازمان یافتگی آن

حافظه : در این مرحله اطلاعات مورد استفاده قرار می گیرد یا برای بازیابی بعدی ذخیره می شود


برون داد اطلاعات   : اطلاعات از طریق زبان یا فعالیتهای حرکتی ارسال می شود .

مشکلات ویژه یادگیری

اختلال در یک یا چند فرآیند روان شناختی پایه که در فهم یا به کار گیری زبان ، صحبت کردن

و نوشتن دخالت دارند.

این اختلال ممکن است خود را به صورت نقص در توانایی گوش کردن ، فکر کردن ، صحبت

کردن ، خواندن ، نوشتن ، هجی کردن یا عملیات ریاضی نشان دهد

دانش آموزان با اختلالات خاص یاد گیری

به فردی ”دانش آموز با اختلالات خاص یادگیری“ اطلاق می شود که با وجود برخورداری از هوش طبیعی ونداشتن نقایص حسی آسیب شدید مغزی ومشکلات شدید عاطفی، اجتماعی قادر به بهره

گیری کامل از آموزش نبوده و در یک یا چند ماده درسی ضعف محسوس ومشهود داشته باشد

وجوداین دانش آموزان به قدمت تاریخ آموزش وپرورش می باشد

تا قبل از سال 1963 برای کودکانی که دارای هوش متوسط بالاتر بوده ولی در یادگیری دچار مشکلاتی بودند، اصطلاحاتی از قبیل: آسیب خفیف مغزی، نقایص ا درا کی ، آسیب عصبی، دیر آموز، کود ک دگر سان،بد کاری مغز، سندرم   اشتراوس، نوروفرنی بکار می بردند

در سال 1963 ساموئل کرک اصطلاح کودکان با ناتوانیهای یاد گیری یا اختلالات یاد گیری را پیشنهاد کرد

بروز مشکلات در مراحل یادگیری

1- مشکلات در مرحله درون داد :

الف – ناتوانیهای ادراکی – دیداری

ب - ناتوانیهای ادراکی – شنیداری

ج  - اختلالهای حس یکپارچه

د – مشکلات ادراکی اجتماعی

2- مشکلات در حافظه : مشکل بیشتر در حافظه کوتاه مدت می باشد .
3- مشکلات در یکپارچه سازی:
   الف – ناتوانی در توا لی
    ب – ناتوانی در مفاهیم انتزاعی ( تعمیم پذیری)
     ج -   ناتوانی در سازماندهی مفهوم کلی 

4- مشکلات در مرحله برون داد :
   الف – ناتوانی زبان
   ب – ناتوانیهای حرکتی
        - مشکلات حرکتی درشت  
        - مشکلات حرکتی ظریف    
        - مشکلات دیداری حرکتی ( کپی کردن )

شيوع ناتوانائيهاي يادگيري

لرنر (1997): دامنه اين اختلال را 1 تا 30 درصد در پژوهشهاي مختلف گزارش كرده است

ريسكي (1979): دامنه شيوع اين اختلال را 3 تا 15 درصد گزارش نمودند.

 چان، هو ، تسانگ ، لی و چانگ ( 2007 ) :میزان شیوع نارسا خوانی سنین  6تا 10 ساله را برابر با 12/6 در صد برآورد کرده اند و فراوانی آن را در پسران 1/6 در صد بیش از دختران دانسته اند .

اسوانسون ، هاریس و گراهام ( 2003) : بالاترین میزان شیوع اختلال خواندن را در دانش آموزان پایه دوم در حدود 12 درصد و پایین ترین میزان شیوع را در دانش آموزان پایه پنجم حدود 3درصد گزارش کرده اند .

بررسی میزان شیوع مشکلات ویژه یادگیری در بین دانش آموزان پایه ها ی دوم تا پنجم ابتدایی در استان آذربایجان شرقی

- میزان شیوع بر اساس ملاک های تشخیصی ۸۸/۷ درصد برآورد گردید.

- میزان ابتلاء به مشکلات ویژه یادگیری بر اساس معیار تفاوت نمرات آزمون کلامی و غیر کلامی وکسلر 84/3 بر آورد گردید .

- بین ادراک و حافظه دیداری دانش آموزان مشکل دار و عادی تفاوت معنی دار وجود دارد .
- بین حافظه شنیداری دانش آموزان مشکل داروعادی تفاوت معنی دار می باشد .

- بین آگاهی واجی دانش آموزان مشکل داروعادی تفاوت معنی دارمی باشد.
 
- بین توجه و دقت دانش آموزان مشکل دارو عادی تفاوت معنی دارمی باشد.

- بین برتری جانبی دانش آموزان مشکل دار و عادی تفاوت معنی دار نمی باشد .
 

LD ویژگیهای دانش آموزان

- فقط در یک یاچند ماده درسی مشکل دارند.

- ناتوانی آنها به دلیل ضعف و مشکل در فرآیندهای پایه روانی مانند: ادراک،توجه،حافظه، تشخیص و ...می باشد. 

- از نظر هوشی در حد متوسط یا بالاتر بوده واز لحاظ رفتار سازشی مشکل ندارند.

- مشکلی در حواس بینایی و شنوایی و... ندارند. 

- تفاوت قابل ملاحظه ای بین میزان توانایی و پیشرفت تحصیلی آنها وجود دارد .

مشکلات دانش آموزان دارای اختلالات خاص یادگیری در مدرسه

ایجاد فشار روانی برای دانش آموز ، معلم و خانواده

کاهش اعتماد به نفس در دانش آموز

ایجاد اختلالات عاطفی و رفتاری

محرومیت تحصیلی

افت تحصیلی و اتلا ف منابع

غیبت وفرار از مدرسه

ایجاد زمینه برای ناهنجاریهای اجتماعی

کاهش کیفیت عمومی آموزش وپرورش

ایجاد حلقه معیوب در تعلیم وتربیت جامعه

علل مشکلات ویژه یادگیری 

فقدان انگیزش کافی

فقدان توجه ودقت لازم

دقت بیش از اندازه به جزئی از کل

فقدان هماهنگی لازم در حرکات

مشکلات حافظه،شناخت و فراشناخت

عوامل ارگانیکی و بیولوژیکی

نقص توجه : توجه به مجموعه ای از عملیات پیچیده ذهنی اطلاق می شود که شامل تمرکز بر هدف ، گوش به زنگ بودن در یک زمان طولانی ، رمز گردانی ویژگیهای محرک و تغییراز یک هدف به هدف دیگر است .دانش آموزان دارای مشکلات ویژه یادگیری توان انجام مستمر یک تکلیف را نداشته و تکانشگرانه عمل می کنند (هالاهان وکافمن ، 2003)

نقص ادراکی :یک چشم پزشک اسکاتلندی به نام هینشل وود  در سال 1917 ادعا کرد که مشکلات یادگیری در نتیجه وجود اشکال در فراگیری و ذخیره سازی تصویر لغات و حروف در مغز پدید می آیند . کریمی (1380 ) معتقد است در طول دهه های اخیر نیرومندی فرضیه های متکی بر علت ادراکی – حرکتی در اختلالات یادگیری رو به ضعف گذاشته است .

نقص حافظه : حافظه یک عامل مهم برای پیش بینی میزان یادگیری بالقوه است و هر گونه نقص در آن به افت تحصیلی منجر خواهد شد.زیرا دانش آموزان دارای نقص حافظه قادر نیستند اطلاعات را به حد کافی برای انجام تکالیف در ذهن خود نگهداری کنند . مشکلات حافظه بیشتر مربوط به کلمه ها هستند و هر گاه از سایر محرک ها استفاده شود این مشکلات مشاهده نمی شود . عده ای از محققان وجود ارتباط معنی دار بین حافظه توالی شنیداری و ناتوانی یادگیری را ثابت کرده اند . این عامل به شدت والدین و معلمان را عصبانی می کند زیرا تصور اینکه یک کودک باهوش چگونه به سادگی برخی چیزها را فراموش می کند برای آنان باور کردنی نیست (هالاهان و کافمن ، 2003 )

نقایص موجود در پردازش واجی : آگاهی واج شناسی شامل مهارت های تقطیع هجایی و قافیه ، ترکیب هجایی ، تقطیع صدایی ، دستکاری صدایی و تقطیع خوشه ای است که طی مراحل تدریجی و تحت تاثیر تجارب شنیداری و بیانی از مرحله پنهانی به مرحله آشکار می رسد .بیشتر پژوهشگران معتقدند مشکل در خواندن ارتباط قابل توجهی با نقص درمهارت های زبانی به خصوص مهارت های واج شناختی دارد ،چرا که اگر فردی در شکستن لغات به اصوات تشکیل دهنده آن و ترکیب اصوات منفرد با هم و ساختن واژگان مشکل داشته باشد در یادگیری خواندن نیز با مشکل مواجه خواهد شد (هالاهان و کافمن ، 2003 ).

نظریه های بنیادی درعلل بروزمشکلات ویژه یادگیری

نظریه غلبه طرفی مغز : اورتون ( 1937) معتقد است که باید

یک طرف مغز بر طرف دیگر غلبه کند و گرنه نارسائیهای در تکلم،نوشتن، خواندن در اثرعدم غلبه طرفی مغز ایجاد خواهد شد .

افرادی مانند ورنر ، پیاژه و برونر نظریه غلبه طرفی را نا د یده می انگارند .

نظریه کوتاهی دامنه توجه : روس ( 1976) معتقد است در میان کودکان دارای مشکلات یادگیری فرآیند رشد در کسب دقت و توجه طبیعی دچار تاخیر یا وقفه شده است . بعضی از این کودکان مقدار زیادی از وقت و انرژی خود را صرف تلفظ حروف مختلفی در یک کلمه می کنند و وجود کلی خود کلمه را از یاد می برند.

نظریه فرابری آگاهیها : براین وطرفداران این نظریه عقیده دارند کودکان بامشکلات ویژه یادگیری دچار دشواریهایی در خصوص دریافت ضبط و بازگرداندن آگاهیهای داده شده درمسیر یادگیری می باشند.در این نظریه سه فرض اساسی وجود دارد .اولین فرض آن است که در کسب مهارتها ، توالی رشد وجود دارد. بدین معنی که کودکان ابتداازطریق یک حس ( بینایی یا شنوایی)یاد می گیرند و سپس قادر خواهند بود که آگاهیها و محرک های داده شده را از طریق دو حس دریافت دارند وبه آن معنی بخشند . دومین فرض عبارت است از این که کودکان مبتلا به مشکلات یادگیری در تجزیه و تحلیل آگاهیها و محرک های دریافت شده مشکل دارند. سومین فرض این است که درمان و آموزش وقتی موثر است که اشکال موجود در فرابری آگاهیها مشخص و معین گردد. ( سیف نراقی و نادری ، 1384 )

نظریه تاخیر در رشد: کریشلی وطرفداران این نظریه معتقدند که کودکان با مشکلات یادگیری کندتر از همسالان خود آگاهیهای و محرکهای محیط را جذب می کنند . تحقیقات پراکنده نشان می دهد که این گونه کودکان از نظر کیفیت یادگیری تفاوتی با کودکان دیگر ندارند بلکه از نظر کمیت یادگیری متفاوت هستند ، یعنی آنان در فراگیری مطالب ، کندتر یا آهسته تر از کودکان بهنجار هستند .

نظریه ضایعات خفیف مغزی : برت نر (1972) و اشتراوس معتقد است کودکان با مشکلات یادگیری در مقایسه با کودکان بهنجار دارای نشانه های بیشتری از آسیبهای عصبی هستند.

ارزشیابی عصبی کودکان با نارسائیهای ویژه در یادگیری از طریق آزمونهایی نظیر : تقلید ضربات زده شده ، تمیز چپ و راست ، تشخیص محل تماس دو نقطه بدن با هم ، نشان داده است که این کودکان بیشتر از همسالان عادی خود دچار مشکل هستند .

نظریه روانکاوی : فروید – اریکسون  اعتقاد دارند دانش آموزان دارای مشکلات یادگیری دارای کنش (من ) ناقص هستند .فعالیت این کودکان به جای پرورش عزت نفس و ارزشمندی (من ) به نکوهش (خود) می انجامد.

نظریه شناختی : ورنر – پیاژه – برونر  اعتقاد  دارند رشد غیر کلامی ، زیر بنای رشد کلامی است. در دانش آموزان دچار مشکلات ویژه یادگیری ارتباط و توازن رشد عادی کلامی و غیر کلامی به شکل ناقص یا قطع می باشد .

نظریه چند عاملی : هاستراک اعتقاد دارد یادگیری فرآیند پیچیده ای است و عوامل مختلفی در آن دخالت دارند پس بهتر است به جای نظریه های یک عامل برای تمام گروه های مشکلات یادگیری ، چند نظریه یک گروه فرعی را بررسی کنند .

مشکلات ویژه یادگیری در محیط مدرسه

زبان گفتاری: تاخیر،اختلال یا اختلاف در شنیدن و صحبت کردن

زبان نوشتاری: مشکلات در خواندن، نوشتن وهجی کردن

محاسبه : مشکل در انجام عملیات ریاضی یا درک مفاهیم پایه

استدلال : مشکل در سازماندهی و یکپارچگی افکار

مهارتهای سازماندهی: مشکل در سازمان دادن سطوح یادگیری ( حیطه های شناختی ، عاطفی و روانی ،حرکتی)

نارسا خوانی 

اهمیت خواندن

خواندن پیچیده ترین و در عین حال ارزشمند ترین کنش ذهنی است . خواندن نه تنها اساسی ترین و ضروری ترین پیش نیاز یادگیریهای آموزشگاهی بوده و مهارت فوق العاده دانش آموزان  دبستانی در خواندن ، بیانگر توانایی قابل ملاحظه هوشی و پیشرفت مطلوب تحصیلی ایشان می باشد ، بلکه از مهمترین عوامل بهداشت روانی و سازگاری شغلی و اجتماعی افراد ، به خصوص بزرگسالان نیز هست

مسئله خواندن آن قدر از اهمیت و ارزش فوق العاده ای برخوردار است که پیام وحی خداوندی به آخرین پیامبرش حضرت محمد ( ص ) با کلمه ( اقرا ) آغاز می گردد.

مراحل یادگیری خواندن

مرحله 1 – آماده شدن برای شروع خواندن : رشد مهارتهای شنوایی و بینایی از طریق ادراک و حافظه شنوایی و بینایی  رشد گفتار ، هماهنگی بین حرکات چشم و دست ، انجام دستورات امری ، درک توالی رویدادها در امور واقعی زندگی ودر داستانها، تمیز رنگها از یکدیگر ، شناخت چپ وراست ، بالا وپائین ، جلو و عقب و دور و نزدیک

مرحله 2 – شروع خواندن : شناخت کلمه های پایه – آموزش مهارت های تجزیه و تحلیل کلمه و ایجاد اعتماد به نفس در کودک برای خواندن – رشد ادراک بینایی ، شنوایی ، تشخیص صداها ، حروف الفبا – تجزیه کلمات به بخش ها و صداها

رشد مهارتهای خواندن : شناخت کلمات بیشتر-مرحله 3
              رشد ادراک معنایی – ایجاد علاقه به خواندن
مرحله 4 – خواندن به طور گسترده : خواندن مستقل – درک  معنا – لذت بردن از مطالعه    
مرحله 5 – پالایش خواندن : درک بهتر جملات و افزایش مهارتهای یادگیری از طریق خواندن

Dyslexiaنارسا خوانی

نارسا خوانی به هر گونه ناتوانی در خواندن اطلاق می شود که به واسطه آن دانش آموزان از سطح پایه کلاس خود در زمینه خواندن عقب می مانند و هیچ گونه شواهد عینی دال بر نارسایی هایی چون : عقب ماندگی ذهنی ، آسیب عمده مغزی یا مشکلات هیجانی و فرهنگی و نیز زبان گفتاری وجود ندارد .

نارسا خوانی تحولی

نارساخواني تحولي تركيبي ازنا توانی ها و مشكلاتي است كه فرآيند يادگيري را در يك يا چند زمينه از جمله خواندن، نوشتن و هجي كردن تحت تأثير قرار مي دهد. اين اختلال ممكن است با مشكلاتي در زمينه هاي سرعت پردازش، حافظه كوتاه مدت، توالي، ادراك ديداري/ شنيداري، زبان گفتاري و

مهارت هاي حرکتی نيز همراه باشد.( انجمن انگلیسی نارسا خوانی ، 2003)

انواع نارسا خوانی


1- نارسا خوانی بینایی : این افراد اغلب در جهت  یابی – تمیز اندازه و شکل ، تشخیص کلمه به عنوان یک کل و پردازش بینایی و تجسم فضایی دچار مشکل هستند .
2- نارسا خوانی شنوایی : این افراد معمولا در تشخیص صداهای گفتاری – ترکیب صداها ، نامگذاری       پردازش شنیداری ، توالی حافظه شنیداری ، تحلیل صداها یا هجی ها و ترکیب آنها برای خواندن کلمه مشکل دارند .

ویژگیهای دانش آموزان دارای اختلال خواندن

- ممکن است برخی حروف را سروته ببیند.

- اشتباه درآواهایی که ازلحاظ صوتی مجاوریکدیگرند( ب- پ)

- ممکن است قادر به درک یا کشف تفاوت ها بین حروف هم   شکل مانند( ع – غ ) نباشند.

- به دلیل بی تفاوتی دانش آموز نا رساخوان نسبت به ترتیب  حروف، ممکن است کلمه را از انتها به ابتدا بخوانند .  ( روز  را بخواند  زور)

- دانش در حین خواندن حرف یا کلمه را لابلای متن قرار می دهد که وجود ندارد .

- حروف مجزا را می شناسند ولی قادر به ایجاد صدا در کلمه ای که می خوانند ، نشوند.

- ممکن است قادر به تشخیص کلماتی که قبلا دیده اند ، نباشند.

- ممکن است قادر به درک ارزش بیانی کلمات نباشند.

- در یادگیری و به خاطر سپردن کلمات دیده شده مشکل دارند.

- مشکل در سازماندهی مطالب خوانده شده

- مشکل در یافتن کلمات صحیح ومناسب برای برقراری ارتباط شفاهی و کتبی

- کند خوا نی و شمرده خوا نی

- تغییر دادن افعال جمله به میل خود

- به علایم نگارش مانند ( . - ، ) توجه نمی کند .

- کلمات(خواهر،عیسی،خواب) را به شکل نوشتاری می خوانند

- کودک در پاسخ دادن به پرسش هایی در باره مطلب خوانده شده مشکل دارد .

- کودک در نتیجه گیری و خلاصه گویی متن و پاسخ به سوالات مطرح شده از متن توانایی ندارد .

- درخواندن شفاهی و کلامی تردید می کنند و گاهی دچار لکنت می شوند .

- به جای این که چشم هایشان را هنگام خواندن حرکت دهند سرشان را تکان می دهند .

- وقتی مطلبی را آهسته می خوانند ، لب هایشان را تکان می دهند یا در ذهنشان لغات را می خوانند .

سبب شناسی اختلالات خواندن

         ◄اختلال در درک بینایی و حافظه بینایی

         ◄اختلال درترکیب بین حسی

        - اختلال در یاد آوری نظم تداعی و توالی

      ◄اختلال در پردازش کلامی

اهمیت نوشتن در فرآیند تحصیل

در میان مهارت های تحصیلی،نوشتن ملموس ترین مهارت است .زیرا در این مهارت فرد از خود سندی کتبی به جای می گذارد.

نوشتن یک مهارت ساده نیست ، بلکه فعالیتی هم ذهنی و هم جسمانی می باشد.

فعالیت نوشتن با مهارت هایی از قبیل توانایی نگهداری موضوع به صورت کلمه ها ،ترسیم گرافیکی شکل حروف و کلمات، به کار گیری صحیح ابزار نوشتن و داشتن حافظه( ادراکی – حرکتی ) کار آمد ارتباط دارد.

مهارت های پیش از نوشتن

برای تسلط در نوشتن : درک رابطه های بدن چون بالا و پایین ، رو وزیر، مدل برداری از اندازه ها و شکل ها ، درست گرفتن مداد ، وضعیت کاغذ و قرار گرفتن بدن و رشد کافی هماهنگی حرکتی ظریف برای درست نوشتن ضروری است.

سیستم عصبی مرکزی سالم، توانایی شناختی سالم ، مهارت های زبانی( دریافتی – بیانی ) سالم ، انگیزش ، رشد مهارت ها ، مهارت های تمرین و ثبات هیجانی از جمله نیاز مندی های زبان نوشتاری می باشد.

نشانه های اختلال نوشتن

-         حذف پاره ای از هجاها یاحروف

-         تقطیع کلمات یا حروف به یکدیگر ناشی از بی توجهی به معنی جمله و ارزش معنایی کلمات

-         نوشتن کلمات آنچنان که آنها را تلفظ می کند.( سپ – صبح)

-         وارونه نویسی کلمات ( دور – رود )

-         ناتوانی در رو نویسی از متن بدون اشتباه

-         اندازه غیر طبیعی نوشته ها

-         صحبت با خود در موقع نوشتن

-         گرفتگی عضلانی

-         اشتباه نوشتن ( مار – بار ) ( دست – بست )

-         گرفتن حالت های عجیب مچ دست و یا کاغذ در موقع نوشتن

-         آهستگی در نوشتن

-         نوشتن عجولانه و بدون دقت

-         خستگی سریع درموقع نوشتن

-         غلط نویسی کلماتی که املای مرسوم دارند . مانند ( خاهر) به جای ( خواهر )

-         عدم توانایی در پیاده کردن و سازمان دادن افکار روی کاغذ

-         دانش آموزان جملات را ناقص و بدون رعایت نکات دستوری می نویسد ( علی زد حسن را )-  - دانش آ موز ضمایر و افعال را مناسب با فاعل  به کار نمی برد.
- دانش آموز در منظم سازی جملات در هم ریخته  مشکل دارد.

عوامل موثر در اختلا ل نوشتن

-         اختلا ل های کنترل حرکتی و ضعف مهارتهای حرکتی

-         اختلال های ادراک بصری ( نارسایی در ادراک بینایی حروف و کلمات )

-         اختلال وضعف حافظه بینایی و شنوایی

-         عدم توجه و دقت

-         نارسایی در ادراک بینایی حروف و کلمات

-         دشواری در انتقال اطلاعات از یک کانال حسی به کانال دیگر

-         انتزاعی بودن مطلب

-         وضعیت قرارگرفتن نامناسب کاغذ و بدن به هنگام نوشتن

-         فاصله نامناسب سر دانش آموز با کاغذ موقع نوشتن

-         استفاده از میز و صندلی نامناسب

-         در دست گرفتن مداد به صورت نامناسب

-         عدم توانایی در طراحی فرم صحیح ترسیم هر یک از حروف و کلمات در ذهن

-         تاخیر و نارسایی در تکلم

-         بی قراری و پرتحرکی

-         نارسایی آموزشی

-         خطا در توالی دیداری – شنیداری

چند تمرین برای رفع اختلالات موثردر نوشتن

درمان وارونه و قرینه نویسی : تن آگاهی – تشخیص چپ و راست

تقویت حافظه دیداری : نشان دادن اشیا و تصاویر و درخواست بیان جزئیات آن وقتی که از دید کودک پنهان است.

تقویت تمیز دیداری : تشخیص تشابهات و تفاوتهای اشیا و تصاویر – ادراک نقش از زمینه – اکمال دیداری- هماهنگی دیداری حرکتی

تقویت حساسیت شنوایی :آشنایی و تفاوت گذاری بین صدا های مختلف منابع صدا ساز

پرورش دقت : تشخیص تفاوتهای جزیی بین دو تصویر مشابه

انواع مشکلات در ریاضیات

مشکل در تشخیص اشکال ( دسته بندی بر اساس شکل و اندازه )

مشکل در تشخیص اندازه ها ( بزرگ – کوچک ، دراز – کوتاه )

مشکل در شناخت مجموعه ها و اعداد

مشکل در یادگیری تناظر یک به یک

مشکل در شمارش

مشکل در پیوستگی شنیداری – دیداری

مشکل در درک مفهوم ارزش مکانی اعداد

مشکل در محاسبات پایه ای ریاضی ( جمع ، تفریق ، ضرب و تقسیم )

مشکل در کپی کردن ا شکا ل هندسی و یا درک مفاهیم مربوط به خط زاویه و ضلع

مشکل در اندازه گیری( استفاده از خط کش ، گونیا ، نقاله و متر )

مشکل در شناخت ارزش پول

مشکل در استفاده از ساعت

مشکل در زبان کمی ( بیشتروکمتر،قبل وبعد،کم وزیاد)

مشکل در حل مساله

مشکل در حافظه ریاضی

دید گاه های نظری در مشکلات یادگیری ریاضیات

دیدگاه عصب روان شناختی- توانش ذهنی : یک رابطه علت و معلولی بین محل خطای مغزی و توانایی ریاضیات  وجود دارد.

               - فقدان آمادگی ذهنی

               - عملکرد پایین هوش غیر کلامی

دیدگاه آموزشی – نارسایی تکالیف : ریاضیات به عنوان مجموعه ای از دانش و مهارت های کسب شده در زمان یادگیری و تمرین در نظر گرفته می شود . بنابر این تدریس ناکافی یا نادرست مشکل یاد گیری ایجاد می کند .

دیدگاه تحول شناختی : دانش ریاضیات را شامل سلسله مراتب یاد گیری ( حرکتی– تصویری– نمادین ) می داند.
- ضعف حافظه بینایی و شنوایی
- اختلال در تشخیص و درک بینایی { تشخیص یا شناخت شکل ها و طرحهای هندسی  گوناگون به ویژه زوایا – جور کردن اشیا بر اساس شکل و اندازه آنها – تشخیص و درک تصویر اصلی از زمینه آن یا تشخیص جزء از کل – تشخیص حروف و کلمات از یکدیگر }
- اختلال در تشخیص و درک شنوایی
- اختلال در ادراک فضایی

نکاتی که باید در درمان مشکلات ریاضیات رعایت گردد :

برای آموزش مفاهیم ریاضیات باید مراحل رشد شناختی وسلسله مراتب یادگیری مفاهیم رعایت شود .

دانش آموز باید فرصت درک وکشف رابطه های ریاضی را داشته واستدلال خود را برای حل مسایل بیان کنند تا از درستی تفکر آنان اطمینان حاصل شود .

آموزش مفاهیم ریاضی باید از اشیای واقعی یا مواد قابل لمس و مشاهده متعدد و متنوع شروع شود .

در آموزش ریاضی باید امکان عملی نمودن مفاهیم یاد گرفته شده فراهم آید .

چند پيشنهاد راهبردي در حل مسايل رياضي

- مساله را بخوانيد .به دنبال واژه هاي كليدي كه روش مورد استفاده را نشان مي دهند باشيد .(روي هم رفته- باقي مانده –خرج شده – بيش از و ...)

- مساله را دوباره بخوانيد . اطلاعات كليدي را مشخص كنيد . جزئيات اضافي را ناديده بگيريد . راه حل در چه واحدهايي خواهد بود ؟( كيلوگرم ، سانتي متر ، تعداد و ...)

- مساله را تصويري كنيد . تصويري بكشيد ويا در ذهن خود آن را رسم كنيد .

- مساله را بنويسيد . گام هاي محاسبه اي را روي كاغذ بياوريد.

- پاسخ را تخمين بزنيد. پاسخ معقول كدام است ؟

- مساله را حل كنيد . محاسبات لازم را انجام دهيد .

- پاسخ را بررسي كنيد . پاسخ را با تخمين مقايسه كنيد . گام هاي محاسبه را بررسي كنيد و واحدها را در برابر پرسش اوليه بررسي كنيد .

LDمشکل مهارت های اجتماعی دانش آموزان

دانش آموزان با مشکلات ویژه یادگیری در مقایسه با همسالان طبیعی خود از محبوبیت کمتری برخوردارند و به سادگی نمی توانند خود را با دستور العمل های کلاسی تطبیق دهند .

این دانش آموزان در درک دیدگاه های دیگران دچار کاستی و ضعف هستند لذا دیگران از جمله والدین و معلمان آنان را خود مدار و نافرمان می پندارند .

آنان در تشخیص و درک صدا و آهنگ آن و نیز معنای اجتماعی حالات چهره ضعف دارند . و این کاستی به میزان زیادی تعامل اجتماعی آنان را تحت تاثیر قرار می دهد .

همپوشی مشکلات یادگیری و اختلال نارسایی توجه و بیش فعالی

مشکلات یادگیری ممکن است قبل از مشکلات توجه بروز کند و دانش آموزان به  خاطر شکست های پی در پی دچار ناکامی شده و ناکامی ، منجر به رفتارهای بی توجهی گردد.

مشکلات توجه ممکن است موجب مشکلات یادگیری دانش آموز در تحصیل شده و بنابر این باعث شود او از دیگران عقب بیفتد .

مشکلات توجه و مشکلات یادگیری ممکن است مشکلات جداگانه ای باشد که باهم اتفاق افتاده اند .

روش های شناسایی و تشخیص مشکلات ویژه یادگیری
 

1- روش مشاهده : مشاهده دانش آموزان در موقعیت ها و مکان های مختلف و کسب اطلاعات لازم

2- روش مصاحبه : مصاحبه با کسانی که نسبت به کودک شناخت دارند مانند والدین و معلمان

3 - روش استفاده از آزمون ها : استفاده از آزمون های هوشی ، روانی ، عملکردی و غیره

ویژگی های آزمونگر

1- تخصص لازم در اجرای آزمون و شناخت ویژگی های آن ونیز چگونگی تعبیر و تفسیر آن

2- آشنایی با قوانین و اصول مربوط به تحول کودکان و ادراک درست آن

3- داشتن درک مناسب از تفاوت های بین فردی و درون فردی بویژه در ارزیابی هوش عملی و هوش کلامی

4- توانایی بر قراری ارتباط دوستانه وصمیمی با کودک قبل از اجرای آزمون

5- توانایی پرهیز از پیشداوری ها ، تمایلات و تعصبات شخصی

6- توانایی توجه ودقت به حالت های ویژه کودکان مانند خواب آلودگی ، خستگی ، گرسنگی ، تشنگی ، بی رغبتی
7- ممانعت از حضور متغییرهای مزاحم در هنگام اجرای آزمون
 مانند سروصدا ، دخالت دیگران و مانند آن
8- پرهیز از تک بعدی نگریستن به مسئله و توجه به ابعاد مختلف جسمی ، ذهنی و رفتاری کودکان
9- مشاهده دقیق آزمودنی در هنگام پاسخگویی به آزمون و ثبت رفتارها و گفتارهای او سپس تجزیه و تحلیل آن
10- توجه به نارسایی های ویژه دانش آموزان همانند مشکلات شنوایی ، بینایی و حرکتی                     

مراحل تشخیص مشکلات ویژه یادگیری

1-    باید مشخص شود مشکل کودک جنبه ویژه دارد یا کلی

الف: اخذ اطلاعات فردی و خانوادگی

ب : انجام آزمونهای هوشی ( ریون – وکسلر –لایتر- گودیناف)

2-    تشخیص علت ویژه مشکل

- ارزیابی سلامت بینایی و شنوایی

 ارزیابی ادراک دیداری – حرکتی ( بندر گشتالت ، بنتون ، آزمون رشد ادراک بینایی فراستیک)

- ارزیابی تمیز شنوایی( آزمون تشخیص تفاوت شنوایی وپمن)

- ارزیابی توانائیهای ریاضیات ( آزمون کی مت)

- ارزیابی توانایی روانی- زبانی ( دریافت- سازماندهی- گویش)

- ارزیابی مشکلات عاطفی ( C.A.T –T.A.T و ترسیم خانواده)

- ارزیابی غلبه طرفی مغز

- ارزیابی مشکلات حرکتی درشت و ظریف

- ارزیابی مشکلات رفتاری ( چک لیست راتر)

- بررسیهای بالینی و آزمایشگاهی پزشکی ( هیپو گلیسمی- هیپو تیروئیدیسم)

مایکل باست و جانسون معتقد است در تشخیص و طراحی برنامه آموزشی باید موارد زیر را  رعایت کرد:  

1-  آیا مشکل دانش آموز در یک کانال حسی است ؟

2 – چه سطحی از سطوح یادگیری در گیر مشکل است ؟ (احساس– ادراک – تصور- نمادین کردن –درک مفهوم)

3 – آ یا مشکل کودک کلامی است یا غیر کلامی ؟

4 – مشکل کودک بر کدام از زمینه ها چون: خواندن ، نوشتن و ریاضیات بیشترین تاثیر را دارد .

5 – اثرات آشکار و بالقوه این ناتوانی بر رشد بلوغ اجتماعی چیست ؟

- آموزش باید انفرادی و بر اساس توانایی های دانش آموز  با توجه به نارسایی های او تهیه وتنظیم شود
- آموزش باید از سطحی از سلسله مراتب یادگیری که دانش آموز در آن مشکل دارد شروع شود .
- آموزش باید بر اساس آمادگی و انگیزه دانش آموز داده شود .
- آموزش باید بر اساس سطح تحمل کودک تنظیم شود .
- آموزش باید بر مهارت های کلامی و غیر کلامی تاکید داشته باشد .
- در تنظیم برنامه های آموزشی باید نتایج حاصل از آزمایشهای روانی و جسمی فرد مد نظر قرار گیرد

روشهای توانبخشی وآموزشی درمشکلات ویژه یادگیری

روش ادراکی – حرکتی : ( کپارت ، گتمن ، برچ )  معتقدند که یادگیری حرکتی مبداء یادگیری است . طرفداران این نظریه عقیده دارند کنترل حرکات  که اولین مرحله از رشد فرد می باشد بر چهار پایه حرکتی ( حالت – تشخیص چپ وراست – جهت یابی – تصور بدنی ) بنیاد می گردد.

تقویت یادگیریهای ادراکی – حرکتی :

حرکت روی نرده چوبی  -  تمرین روی تخته تعادل

- حرکت در روی تشک ژیمناستیک ، فرشته در برف و ماسه نرم

- تقلید راه رفتن حیوانات – تقلید صدای موزون

تقویت پیوند ادراکی – حرکتی :

               -فعالیت های مربوط به عضلات بزرگ

               -فعالیت های مربوط به عضلات ظریف

»- تقویت پیوند ادراک بینایی – حرکتی:
-
تشخیص شی داخل کیسه و تطبیق آن با شی خارج کیسه
»- تقویت پیوند ادراک شنوایی – حرکتی :
-
تشخیص منبع تولید صدا – تقلید صدا
»- تقویت کنترل بینایی :
-
تقویت منبع نور ، تعقیب چشمی شی در جهات مختلف
»- تقویت مهارتهای قبل از نوشتن :
-
ترسیم خط آزاد ، نقاشی با انگشتان ، کپی کردن اشکال منظم هندسی
»- تقویت ادراک شکل :
-
تشخیص و تمیز اشیا و تصاویر مختلف
- جور کردن اشیا وتصاویر
- تشخیص حروف و اعداد
- تشخیص قسمتهای حذف شده 

روش سازماندهی مجدد اعصاب مرکزی : تئوری تشکل نظام عصبی توسط ( دمن – دلاکاتو) مطرح شده است . بر اساس این تئوری وقتی نظام عصبی کامل شد ، مشکل یادگیری از بین می رود. توالی مراحل حصول به حرکات کامل عبارتند از : 

1-غلت زدن

2-تحرک موضعی به صورت دایره ای و بالعکس

3- خزیدن بدون طرح

4- خزیدن هماهنگ

5- خزیدن دوجانبی

6-خزیدن متقاطع

7- چهار دست و پا رفتن بدون طرح

8- چهار دست و پا رفتن هماهنگ

9- چهار دست و پا رفتن دو جانبی

10- چهار دست و پا رفتن متقاطع

11- تاتی رفتن

12-راه رفتن بدون طرح

13-راه رفتن متقاطع 

روش چند حسی :

بنیان گذار این روش آموزشی دکتر گریس فرنالد (1943)  معتقد است ایجاد توازن و تعادل در حس بینایی شنوایی و لامسه برای آموزش مفید می باشد.

این روش آموزشی ( روش تعقیب فرنالد ) نامیده می شود . زیرا تعقیب با انگشتان ، بعدی جدید بر روش معمول خواندن یا تشخیص کلمات است .  در این روش ، کودک همزمان کلمه را (احساس می کند)،(می بیند)،( تلفظ می کند) و(می شنود).

سینا

خانم فرنالد برای ( شرطی شدن مجدد مثبت ) پیشنهاد می کند :

1 – از جلب توجه کودک به شرایطی که باعث تشدید هیجانات او می گردد پرهیز شود .
2 – از به کار بردن روش هایی که قبلا بر کودک ازمایش شده و فایده ای نداشته است ، اجتناب گردد .
3 – از ایجاد شرایطی که در دانش آموز دچار دستپاچگی می گردد جلو گیری بعمل آید .
4 – از توجه مستقیم به ناتوانی کودک در انجام فعالیتها  خوداری شود .

روش موثر درکلاس درس برای دانش آموزان دچار مشکلات ویژه یادگیری

1- توالی : تقسیم تکلیف به بخش های تشکیل دهنده آن است .هر بخش با حمایت و به صورت گام به گام آموزش داده می شود و با ماهر شدن دانش آموز در آن فعالیت ها ، گام بعدی شروع می شود .

2- تکرار و تمرین : آزمون روز مره مهارت ها ، تمرین و مرور مهارت ها ، تکرار تمرین ، مرور بخش های متوالی و بازخورد روزانه

3- قطعه بندی : عبارت است از تقسیم مهارت هدف به واحدهای کوچکتر

4- سوال و پاسخ هدایت شده : سوال پرسیدن به طور مستقیم و ارایه بازخورد

 5- کنترل مشکلات یا پردازش مراحل مورد نیاز یک تکلیف : معلمان پیچیدگی تکالیف را کنترل کرده و با فراهم آوردن انواع حمایت ها در مراحل مختلف آموزش تکالیف را قابل فهم می کنند.
6- استفاده از فن آوریهای جدید
7- الگو سازی مراحل حل مسئله توسط معلم : استفاده از روش فکر کردن با صدای بلند
8- آموزش گروهی : گروه بندی قابل انعطاف ( همگن یا ناهمگن ) و امکان آموزش مشارکتی

9- استفاده از مشارکت سایر معلمان و والدین

10- نشانه های راهبردی : دانش آموز ان دچار مشکلات ویژه یادگیری می توانند از یاد یارهای مناسب برای یاد آوری راهبردها یا روش های یاد گرفته شده ،استفاده نمایند .

 

                                                    مشکلات یادگیری غیر کلامیNLD    

اغلب مهارت های کلامی از طریق زبان، که اساسش برقراری ارتباط است سنجیده وتعریف می شود . با وجود این معلوم شده است که بیش از 65% کل ارتباطات در اصل به طریقه غیر کلامی منتقل می شود همگی ما با " ارتباط غیر کلامی " آشنائی داریم. 

همگی ما از نقش مهمی که زبان در یادگیری انسان ایفا می کند آگاهی داریم . در جامعه ی کنونی اغلب ، توانایی افراد با مهارت های کلامی شان سنجیده می شود . شخصی که با فصاحت صحبت کرده و از دامنه ی لغات گسترده تری برخوردار باشد نسبت به شخصی که دائما دچار اشتباهات دستور زبان گردیده و لغات محدودی را به کار می برد ، بیشتر و به نحو تحسین برانگیزی مورد توجه واقع می شود . دانش آموزی که دچار مشکلات ذاتی در زمینه های خواندن ، تلفظ و یا مطرح نمودن خود در کلاس باشد در اغلب موقعیتهای کلاسی مشخص می شود . و همچنین دانش آموزی که از توانایی خواندن بسیار خوبی برخوردار است نمره ی عالی در تلفظ گرفته و با فصا حت خود را مطرح کرده و معمولا معلم را وادار می نماید تا مشکلات یادگیری وی را نادیده بگیرد و اغلب این روشی است که سندرم ناتوانا ییهای آموزش غیر کلامی دانش آموزان را در سطوح ابتدایی تر مشخص می نماید.

ناتواناییهای آموزش غیر کلامی اغلب در گروه های بزرگ بچه های مدرسه ای توسط معلمین و سایر مربیان نادیده گرفته شده و تشخیص داده نمی شود . در مجموع اطلاعات کافی در زمینه دلایل نهفته مشکلاتی که این دانش آموزان در مدرسه مواجه می شوند وجود ندارد.

به اغلب این بچه ها برچسب " مشکل رفتاری " و یا " پریشانی روحی " زده می شود که دلیل آن رفتار نامتناسب و غیر قابل قبول دائمی آنهاست اما بیماری ریشه عصبی دارد تا عاطفی .

اسکن مغز افرادی که  مشکل دارند اغلب این مطلب را تایید می کند که این افراد نابهنجاری خفیفی در نیمکره سمت راست مغزشان دارند .

در تمامی نتایج عصب شناختی ، خرابی ماده سفید ( میلین که فیبر درازی در ستون فقرات است ) که به نیمکره سمت راست مغز مرتبط می شود و در یکپارچگی اهمیت دارد گزارش شده است . بنابراین شواهد و نظریات اخیر نشان می دهد که آسیب های اولیه ( بیماری ، ناتوانی ، یا اختلال ) نیمکره راست مغز یا پراکنده شدن بیماری ماده سفید که بر عملکرد نیمکره سمت چپ مغز تاثیر می گذارد ، از عوامل موثر سندرم می باشند  .

دست خط بچه هایی که مبتلا هستند ممکن است آراسته  باشد اما این عمل کند و دشوار انجام می شود. تجربه ی روزانه او در ارتباط با مهارتهای فیزیکی شبیه شخص بالغی است که هنگام اصابت کردن با چیزی تحت  شلی ماهیچه ها قرار گرفته است و دچار مشکل زیادی برای کنترل دست خط خود گردیده است

ناتوانایی های یادگیری غیر کلامی کمتر از ناتوانایی های یادگیری کلامی به چشم می خورد . در حالیکه بر آورد شده است که در حدود 10% کل جمعیت دچار اختلال یادگیری می باشند 1% از این 10% دچار ناتوانیهای یادگیری غیر کلامی می باشند . سندرم بر خلاف اختلالات زبانی اغلب بر روی جنس مونث به همان اندازه جنس مذکر تاثیر می گذارد . (نسبت 1 به 1 است ) و بروز این بیماری در چپ دستها نیز نا متعارف است .
اختلالات یادگیری غیر کلامی تضعیف کننده تر از اختلالات کلامی است .

بچه ای که دچار اختلالات غیر کلامی است دائما در موقعیت های مختلف با خود صحبت می کند اگرچه ممکن است از موقعیت تصویری که یک خانه در همسایگی اش اشغال کرده ناآگاه باشد ، اما راه برگشت از خانه دوستش را از طریق خانه های که در میان این دو واقع شده اند پیدا می کند . سازه های محیطی را نشانه گذاری می کند و یا ترتیب جزییاتی را که نشانه گذاری کردن آنها سخت باشد  و بخواهد به صورت کلامی درآورد مجددا می شمرد .

در به خاطر سپردن اشکال حروف دچار مشکل شود ( حافظه دیداری ) و از حرکات صحیح و مرتب نوشتن حروف استفاده نماید ( حافظه ترتیب دیداری ) . وی در ادراک مداوم اشکال دیداری مشکل دارد ، توانایی درک این مطلب که هر شی ای دارای خصوصیات غیر قابل تغییری است ، مانند اشکال خاص ، موقعیت ها ، اندازه ها و سبب شکل گیری تصویر های متعددی در ذهن ایجاد شده را ندارد .
تمامی کارهای که مربوط به نوشتن می باشد به کندی و به سختی انجام می شود . کپی کردن دقیق از روی تخته و یا کتاب برای این بچه ها غیر عملی و عذاب آور است.

سه نوع طبقه بندی در ارتباط با اختلال مشاهده می شود :

1 – حرکتی : ( فقدان هماهنگی ، مشکلات جدی تعادل و یا مشکلات مهارتهای دقیق نوشتاری – حرکتی )
2 –  فضایی : سازمان دهی بصری – تصویری  ( فقدان تصور ، ضعف یادآوری های بصری ، درک تصویری غلط و مشکلات ارتباطات تصویری )
3 – اجتماعی :( فقدان توانایی درک و روابط غیر کلامی ، مشکلات سازگاری با انتقالات و موقعیتهای تازه ، و یا کمبود های اساسی در قضاوت و ارتباطات اجتماعی )

سازماندهی دیداری– تصویری 
  
- مشکلات درک تصویری و روابط تصویری : شناخت ،سازماندهی ، و ترکیب اطلاعات دیداری – تصویری ، تشخیص و شناخت جزییات و ارتباطات بصری  جهت یابی بصری – تصویری شامل مشکلات جهت یابی (راست و چپ )
 - حافظه ی بصری :مطابقت داده های دیداری با فرآیند های فیزیکی    ( یکپارچگی بصری – فیزیکی ) شکل گیری ثبات دیداری ، برداشتی گشتالتی و شکل گیری تصور ، ریشه در نقصان های اساسی ادراک بصری و تصور بصری دارد .
 چنین بچه ای تصورات دیداری اش شکل نگرفته ، بنابراین نمی تواند اشکالی را که قبلا دیده است مجددا مجسم نماید ، روی جزییات چیزی که می بیند تمرکز نموده و معمولا در تشخیص کل تصویر ناتوان است .

فضایی

چگونگی رفتن به مکان های مختلف را به یاد نمی آورند.در جهت یابی مکانی مشکل دارند. اغلب ، مسیر خود را گم می کنند

در درک روابط فضایی مشکل دارند.

درشناخت زمان دچار مشکل هستند. ساعت را تشخیص نمی دهند.

در درک مفاهیم ریاضی دارای مشکل است.

در جهت یابی راست و چپ وزیرو رو  دچارمشکل می شود .

ادراک فضایی ضعیفی دارد.

هماهنگی های چشم – دست ضعیفی دارد .

در تجسم و حافظه بینایی مشکل دارد.

در تن آگاهی مشکل دارد.

ادراک شکل ضعیف است.

... 

اجتماعی

 حالت های هیجانی دیگران را به سختی تشخیص می دهند .

از نظر گفتاری خوب ارتباط برقرار می کنند.

به نظر باهوش است ولی رفتار مناسب سن نیست.

بازی کردن با دیگران برایشان سخت است.

به مراقبت کننده می چسبد.

در رابطه با غریبه ها حیلی راحت و خودمانی برخورد می کند.

زود عصبانی میشوند.

صحبت یکنواخت دارد.

- در ارتباطات غیر کلامی و فهم هیجانات طرف مقابل دچار مشکل است.       
- نشانه های رفتاری غیر کلامی را به طور مؤثر تشخیص نمی دهند .
- هنگام صحبت از حرکات بدنی زیاد استفاده نمی کند.
- شوخی را درک نمی کند.
- رابطه با بزرگ سالان خوب ولی با همسالان خوب نیست.
- به نظر می رسد که تفاوت های جزئی اجتماعی را درک نمی کنند .
- به نظر می رسد که هیچ گونه آگاهی تأثیرهای اجتماعی کنش های خود ندارند .
- انزوای اجتماعی روزافزون (برای کودکان بزرگ تر ) دارند .

بچه ای که نمی تواند چنین علائم غیر کلامی را بخواند اغلب بی نزاکت بی ادب ، خشن ، کم عقل ، بی توجه نسبت به سایرین ، خودخواه و یا گستاخ به نظر می رسد . در حالیکه در اصل هیچ یک از موارد بالا مورد وی صدق نمی کند . این بچه همانند راننده ای که نسبت به رنگ نابیناست و تقریبا نمی تواند در برابر چراغها ی راهنمایی واکنش نشان دهد ، می ماند . وی شخصی است که تمامی منابع قابل دسترس را به منظور تلاش برای درک جهانی که برای وی نشانه های غلط و اطلاعات غیر واقعی فراهم می آورد بکار می برد .

در رابطه با ارزیابی و درمان این کودکان می توان از آزمونهائی چون آزمون هوش و کسلر ، آزمون پیشرفت ریاضی کی مت ، توجه ، وایلند ، آموزیا ، فراستیگ و نظیر آنهااستفاده نمود .
در کنار راهکارهای درمانی و آموزشی معمول نظیر مفاهیم ، یکپارچگی حسی حرکتی ، تقویت مهارتهای حرکتی ظریف و درشت و نیز افزایش تعادل ، میتوان از موسیقی درمانی ، بازدرمانی ، سایکودراما ، و رفتاردرمانی استفاده کرد . یکی از همکارهای بسیار مهم آموزش مهارتهای روزمره زندگی و مهارتهای اجتماعی به این کودکان است .

تشخیص ناتوانی یادگیری غیرکلامی می تواند براساس بررسی پیشینه رشد حرکتی و تحصیلی کودک از طریق فرم ارزیابی طراحی­شده بر پایه­ی نیمرخ تحول رشدی کودکان ناتوان یادگیری غیرکلامی، به همراه تفاوت افتراقی نمرات کلامی و غیرکلامی در مقیاس هوش وکسلر تجدید نظر شده کودکان و برتری نمرات آزمون خواندن نسبت به آزمون ریاضیات ایران - کی مت، آزمون حرکتی پردو پگ بورد و آزمون ادراک دیداری- حرکتی بندر گشتالت و....انجام می گیرد.

 

 

+ نوشته شده در  90/10/19ساعت 1:16 PM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

دانش آموزان دیر آموز ( مرزی ) بزرگترین گروه دانش آموزان مشکل دار در کلاسهای ابتدایی می باشند

این دانش آموزان در جریان طرح سنجش سلامت و آمادگی تحصیلی نوآموزان بدو ورود به دبستان

شناسایی شده و بر اساس فر آیند از پیش تعیین شده و در راستای طرح فراگیر سازی آموزش و پرورش

جهت تحصیل در کنار سایر همسالان خویش به مدارس عادی معرفی می شوند .

در برنامه ریزیهای اولیه طرح قرار بود این دانش آموزان خدمات متنوعی جهت موفقییت د ر تحصیل

    دریافت نمایند . کاهش تراکم کلاس ، آموزش مستمر معلمان ، کلاسهای جبرانی و ....

     متاسفانه به دلایل متعدد اکثر این خدمات در طی سالیان گذشته به بوته فراموشی سپرده شده

     است . وبلاگ فرصت شکوفایی در راستای همفکری در مورد روشهای نوین آموزش دانش آموزان

       دیر آموز و تبادل تجربیات ارزشمند کلیه معلمان ، کارشناسان و اساتید بزگوار دست نیاز به سوی

     آنان دراز کرده و امید وار است با درج نظریات و پیشنهادات خویش مارا یاری فرمایند .

+ نوشته شده در  90/01/10ساعت 12:15 PM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

       سال ۱۳۸۹ به روزهای پایانی خود رسیده است و زمان بشارت آغاز سال ۱۳۹۰

     و نوروز باستانی و بهار طبیعت را می دهد .بدون شک درس بزرگ نوروز و عید طبیعت و فرارسیدن بهار دل انگیز از پس زمستان سرد پیام آور رستاخیز و زندگی دوباره می باشد.  متاسفانه امسال در ماه اخیر اتفاقانی در جهان پیرامون ما اتفاق افتاد که کام همه انسانها بویژه مسلمانان جهان بویژه شیعیان را تلخ نمود ، کشتار مردم بی دفاع د ر تونس ، مصر ، لیبی ، یمن و بحرین به دست رژیم های سفاک و خودکامه که هیچ اعتراض حق طلبانه ای را بر نمی تابند موجب آزردگی خاطر تمامی مردم حق طلب جهان بویژه مسلمانان گردید.

امید است حال که آستانه سال جدید قرار گرفته ایم در ایام نوروز و به هنگام دعای تحویل سال نو برای رهایی تمام انسانها از ظلم و جور دعاکنیم .

همکاران گرامی ، دانش آموزان عزیز و خانواده معزز دانش آموزان عزیز استثنایی امیدوارم  سال جدید سال خوب و توام باسلامتی و بهروزی برای شماباشد .

   مهربانی را اگر قسمت کنیم               من یقین دارم به ما هم می رسد

   آدمی گر ایستد بر بام عشق              دست هایش تا خدا هم  می رسد

+ نوشته شده در  89/12/28ساعت 8:49 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

همکاران محترم ، دانش آموزان عزیز و خانواده های گرامی

با اهداء سلام
بار ديگر موهبت الهي، گستره پر مهر زمين را به سرسبزي و خرمي آراست و سالي ديگر
 فرا رسيد تا حياتــي نو و شكوفايي دوباره را به عنوان سرآغازي مجدد در زندگي نوع بشر
قرار دهد.

خداوند یکتا را سپاسگزارم  که سالـــــی پر برکت را پشت سر گذاشته و اکنون در آستانه ی

آغاز سال نو قرار گرفته ایم .  نوروز امسال را در شرايطي آغاز مي كنيم كه خانواده ی بزرگ 

 آموزش و پرورش استثنایـــــی استان در پرتو توجهات حق تعالي و هدايت مسئولین مربوطه

، گامهاي بزرگــي را در راستاي تسخير قله هاي توسعه يافتگـي، پيشرفت و ارتقای آموزش

  کودکان استثنایی برداشته است .

امسال را در حالي به پايان مي رسانيم كه آموزش و پرورش استثنایــی استان با بدست
 آوردن موفقيت هاي ارزشمند در عرصه هاي مختلف آموزشی ، پرورشی و توانبخشـی ،
زمینه ی ارتقای علمی و تحصیلی دانش آموزان استثنایی را فراهم کرده است .

لازم مـــــی دانم از تلاشهای بــــــی دریغ همکارانم که در جهت اعتلای اهداف آموزش و

 توانبخشی کودکان با نیازهای ویژه انجام مــی دهند ، صمیمانه قدردانی نمایم . همچنین

مراتب سپاس خود را به خاطر همراهی و همیاری خانواده های محترم دانش آموزان عزیز

 که ما را در  رسالت عظیم تعلیم و تربیت دانش آموزان استثنایی یاری می رسانند ، اعلام

 می دارم .

بدون ترديد با تلاش شما عزیزان ، پايان سال جــــدید هم نقطه ی عطفــــي در سربلندي و
 پیشرفت این عزیزان خواهد بود اين در حالـــــي است كه مقدمه ی این موفقیت ها توسط
 شما عزیزان فراهم شده است .
هم اكنون مدیریت آموزش و پرورش استثنایـی استان بعنوان یکی ازحوزه های آموزشی و
 پرورشی ،  در فرآيند خدمت رساني به کودکان دارای نیازهای ویژه ،  وظايف بسيار دشوار
 و خطيري را عهده داراست كه ارائه ی خدمات آموزشــی و توانبخشــی از جمله این امور
 است .این مديريت و کارشناسان این حوزه ،  اميد دارد با همياري و تلاش شــــــبانه روزی
 تمامي همکاران ، بتواند ضمن از ميان برداشتن موانع ، مشكلات و نارسايـــي ها، خدمات
 قابل قبولی را به كليه دانش آموزان و همکاران محترم ارايه نمايد.

اینک آغاز سال نو و شکفتن بهار طبیعت و سرآغاز فصلی نو برای دانش آموزان و همکارانم

 را با بهترین آرزوها شاد باش گفته و از درگاه خداوند متعال سالي سرشار از بركت، موهبت

و تندرستي و سرافرازي براي تمامــي عزيزان مسألت مـــــي نمايم .

 امیدوارم باردیگر همگــــــــی دست دردست هم داده تا در سال نو بتوانیـــم استعداد های

 دانش آموزان را شکوفا کنیم و خواسته های منطقــی آنان را با تلاشهای خداپسندانه خود

 فراهم نمائیم  . انشالله

 با احترام     رضا خان محمدی زنوز


 

+ نوشته شده در  89/01/09ساعت 6:16 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

همايش پيشگيري از معلوليت ها در تاريخ هاي 16 و 17 دي ماه 1388

به ابتكارسازمان آموزش وپرورش استثنايي و همكاري سازمان بهزيستي

دانشكده روان شناسي و علوم تربيتي دانشگاه تهران وچند نهاد ديگر برگزار

گرديد توفيقي حاصل شد كه در اين همايش كه به منظور ارايه طرح هاي

پژوهشي در زمينه روشهاي پيشگيري از معلوليتها تشكيل گرديده بود شركت

نمايم. محققان ارزشمند در اين همایش حاصل يافته هاي خويش را تشريح كردند

خلاصه برخی از یافته ها  

  •     ازدواج فاميلي عليرغم كاهش دردهه هاي قبل اخيرا به دليل تمايل خانواده هابراي وصلت با زوج هاي شناخته شده افزايش يافته است.
  •  ازدواج هاي فاميلي در كشورهاي خاورميانه با نرخي بين 70-20 درصددر مقايسه با ساير نقاط جهان بيشترين ميزان را به خود نسبت مي دهد.
  • ازدواج هاي فاميلي مهمترين علت بروز معلوليت هاي قبل از تولد مي باشد.
  •  استرس ناشي از مشاجرات خانوادگي ، ضربه ومصرف دارو ي مادر در دوران بارداري از عوامل موثر بروز معلوليت ها ذهني و جسمي مي باشد.
  •  كمبود اكسيژن و نارس بودن كودك از مهمترين عوامل حين تولد بروز معلوليت مي باشد.
  •  تب شديد و تشنج و ضربات از اصلي ترين علل بروز معلوليت ها ي بعد از تولد مي باشد.
  • عمل به آموزه هاي دين مبين اسلام نقش موثري در پيشگيري از معلوليتها دارد.
  •  آموزش والدين توسط رسانه هاي ديداري و شنيداري ، آموزش هاي حضوري نقش بارزي در پيشگيري اوليه و ثانويه معلوليت دارند.
  •  مشاوره هاي ژنتيك ، مشاوره هاي رواني و بهداشتي نقش عمده اي در پيشگيرياز معلوليت دارند.
  •  غربال گري معلوليت ها در سنين بدو تولد و مداخله هاي بهنگام گام موثري در توانبخشي معلولين مي باشد.
  •  اصلاح نگرش جامعه نسبت به معلولين نقش عمده اي در سازگاري هر چه بهترآنان دارد.
  •  ارتز ها و پروتز ها  نقش عمده اي در جلوگيري از معلوليت و بهبود عملكرد معلولين دارد.
  •  آموزش هاي حرفه اي معلولين گام موثري دربروز توانمنديهاي آنان مي باشد. 

 

+ نوشته شده در  88/10/22ساعت 7:25 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

۴ آذر سالروز خاموشی بزرگ مردی است که زبان آموز تمامی خاموشان کشورمان بود.

چهارم آذر ماه  ۱۳۴۵ شمسی چراغ زندگی ا و لین معلم نا شنو ا یان ایران مرحوم

میرزا جبار عسگر زاده ( باغچه بان ) به خاموشی گرائید و قامت وی همراه آخرین برگهای

پائیزی از درخت تنومند دانش و معرفت پائین افتاد. او کسی بود که تمامی عمر خویش را

صرف رسیدگی به تعلیم و تربیت کودکان بویژه کودکان ناشنوا صرف نمود .

ضمن گرامیداشت یاد و خاطره آن معلم بزرگ  امید است بتوانیم راه آن نیک مردان را ادامه

داده و در راه اعتلای تعلیم و تربیت تمامی کودکان جامعه اسلامی کوشا باشیم .

+ نوشته شده در  88/09/03ساعت 7:23 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

اولین آموزشگاه دانش آموزان اتستیک در منطقه شمال غرب کشور در شهر تبریز

افتتاح و آغار بکار نمود . در مراسم افتتاح این مدرسه که باحضور مسئولان استان و شهرستان

تبریز ترتیب یافته بود دکتر فرهنگی نماینده محترم مردم تبریز ، اسکو و آذرشهر در مجلس شورای

اسلامی و مهندس چمنی فرماندار تبریز و مهندس ذبیحیان مشاور استاندار و نهادی رئیس آموزش و

پرورش ناحیه ۵ تبریزسخنرانی نمودند . سخنرانان در بیانات خویش ضمن اظهار خوشحالی از توجه

آموزش و پرورش به مقوله کیفی سازی از طریق تاسیس مدارس تخصصی خواستار توجه بیشتر

 مسئولان به تعلیم وتربیت دانش آموزان استثنایی شدند.

لازم به توضیح است آموزشگاه مستقل دانش آموزان اتستیک باپذیرش ۳۸ نفر از نو آموزان و دانش

آموزان دارای اختلال اتیسم از سال تحصیلی ۸۹-۸۸ آغاز بکار نموده است و قصد دارد با پذیرش و

توانبخشی و آموزش این افراد گامی موثر در راه رشد و تعالی و شکوفا نمودن استعداد این کودکان

بردارد.

+ نوشته شده در  88/08/25ساعت 7:8 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

مهدی جان

    سئوالی سا ده دارم از حضورت                         من آیا زنده ام وقت ظهورت

    اگر که آمدی من رفته بودم                             اسیر سال و ماه و هفته بودم

    دعایم کن دوباره جان بگیرم                             بیایم در رکاب تو بمیرم

+ نوشته شده در  88/05/15ساعت 11:23 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

با استعانت از درگاه لایزال الهی امسال نیز طرح سنجش سلامت و آمادگی تحصیلی

کودکان بدو ورود به دبستان از تاریخ 30/3/88 همانند سایر استان های کشور در

استان آذربایجان شرقی نیز اجرا می شود . اجرای این طرح به مدت سه ماه ادامه

خواهد داشت . پبش بینی می گردد دراین تعداد 50000 نفر از نوآموزان شهری و

روستایی و عشایری توسط عوامل مستقردر 50 پایگاه پیش بینی شده مورد ارزیابی

بهداشتی، بینایی ، شنوایی، استعداد تحصیلی ، ا ختلالات رفتاری

مشکلات جسمی وحرکتی و همچنین معاینات پزشکی قرار گیرند.

بدون شک همراهی و همکاری والدین کودکان عزیز و دقت نظر عوامل اجرایی

پایگاه نقش ارزنده ای در بالا رفتن کیفیت ارزیابیهای انجام شده ،داشته و باعث

خواهد شد با هماهنگی ها ی لازم مشکلات احتمالی کودکان به موقع شناسایی و

نسبت به رفع آن به موقع اقدام گردد .

کاربران گرامی می توانند نظریات و انتقادات و پیشنهادات خویش را برا ی

بهبود امور با شماره تلفن 5569210-0411یا از طریق همین وبلاگ در میان

گذارند.

+ نوشته شده در  88/03/31ساعت 8:45 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

معلمی شغل نیست ، هنر است ، عشق و ایثار ! 

زنگ تفریح بود ، دانش آموز کم شنوا ویتیمی در گوشه ای از حیاط مدرسه زانوی غم بغل کرده

و به فکر فرو رفته بود . یکی از مربیان اورا به نزد خود می خواند ، با زبان اشاره از کودک

می پرسد به چه فکر می کنی؟ کودک به گوشه ای از مدرسه به جایی که عده ای از مادران

مشغول تغذیه و نوازش بچه هایشان بودند می نگرد ، آهی می کشد و جوابی نمی دهد، مربی

انگار که از غم و غصه های دیرینه ی او با خبر باشد جهت تسلی و کاهش غم و اندوه دانش

آموز یتیم دست نوازش به سر و صورت وی می کشد و زمزمه می کند « سنده منیم بالا مسان،

سنده منیم نازلی بالامسان »  کودک دستهایش را دور کمر مربی حلقه می کند ، گل لبخند در

چهره اش شکوفا می شود، سرش را به سینه مربی می گذارد ، شاید به علت ناشنوایی قادر به

شنیدن صدای طپش پر مهر قلب مربی نمی شود ، ای بار بیشتر در آغوش مربی فرو می رود

و به صورت مربی می نگرد ، قطره های اشک مربی به گونه های کودک چکه می کند و با

قطرات اشک او در هم می آمیزد. بعد از لحظاتی گویی بار سنگینی از دوش کودک بر داشته باشند

سبک بال به سوی کلاس درس می دود.                                                                          

درود خداوند بر تو ای معلم دانش آموزان استثنایی ، آفرین بر شما که همواره مهر و محبت         

و عشق پدر و مادری را آمیزه تعلیم و تربیت فرزندان این مرز و بوم می کنی                          

روزت مبارک ، عزتت مستدام ، پایداریت جاودان

+ نوشته شده در  88/02/06ساعت 10:1 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

 

نوروز روز خداست عیدانه است پرتو لطف حق که می افشاند بر جانهای مشتاق درطلب حق الیقین

کمال دنیاست در غدیر اکمال دین ،جمال دنیاست در پرتو اجلال ایمان

فرا رسیدن عید سعید باستانی و بهار طبیعت بر همگان بویژه تمامی زحمت کشان عرصه تعلیم و

تربیت کودکان استثنایی مبارک باد.

 

+ نوشته شده در  87/12/28ساعت 7:10 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

 

دوره آموزش ضمن خدمت ( توسعه آموزش و پرورش فراگیر ) با حضور ۶۰ نفر از کارشناس مسئولان   وکارشناسان نواحی و مناطق آموزش و پرورش آستان آذربایجان شرقی به میزان ۴۰ ساعت در تبریز برگزار شد. در این دوره استاد ابولفضل سعیدی از دانشگاه علامه طباطبایی تهران به همراه سرکار خانم شریفی تدریس نمودند.

در این دوره  ۴روزه کارشناسان با آخرین دیدگاه های موجود در خصوص آموزش و پرورش فراگیر آشنا گردیده و در خصوص  اهداف و فر آیندهای آموزش و پرورش دانش آموزان دارای نیازهای ویژه به بحث و تبادل نظر پرداختند.

+ نوشته شده در  87/11/10ساعت 4:0 PM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

توفیقی حاصل شد که در اجرای ماموریت اداری به اتفاق چند نفراز همکاران اداره کل نوسازی از تعدادی از آموزشگاههای استثنایی شهر مقدس مشهد بازدید بعمل آید.

چه بزرگوارانه خیرین والا مقام باهمکاری و همدلی مسئولان محترم استان خراسان بسان سرور و مقتدایشان علی بن موسی الرضا (ع) آهوان رمیده از چنگال سر نوشت را در آغوش مهر و عطوفت خویش در میان گرفته و با ساخت مدارس متعدد زنگار فقر و محرومیت را از چهره معصوم این دانش آموزان زدوده ا ند.

با گردش در مدارس استثنایی شهر مشهد متوجه می شوی دست اندرکاران استان چه زیبا پیام بنیانگذار نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران حضرت امام خمینی (ره) در خدمت به معلولین را اجابت نموده اند و مسئولان امر قضییه کودکان استثنایی را به فرمایش مقام معظم رهبری جدی گرفته و با پیروی از منویات دولت مهر ورز نمود های عینی عدالت را در رسیدگی به مشکلات دانش آموزان استثنایی تحقق بخشیده اند.

هر جا قدم می گذاشتی شمیم مهر و محبت در فضای تحصیلی این بهشتیان روی زمین به مشام می رسید.

راستی چه زیباست وقتی تلاش خالصانه جمعی به ثمر می نشیند تا اشک از دیدگان غمبار این دانش آموزان معصوم پاک شود و با جلب رضایت آنان و تامین امکانات آموزشی و توانبخشی این دانش آموزان به بهترین نحو، امید به آینده و فرداهای بهتر در دل آنان و خانو اده های زجر کشیده شان زنده شود.

چه باشکوه معلمان و کارکنان مدارس در سایه احساس همراهی و توجه مسئولان با شور و اشتیاق تمام در تحصیل این دانش آموزان تلاش می کردند.

چه هنر مندانه پیامهای این دانش آموزان بر دیوارهای مدارسشان نقش بسته بود .

مارا غم پای و ماتم رفتن نیست

بی پای هم از پای نخواهیم فتاد

*  *  *  *  *  *  *

گر نباشد جسم سالم عیب نیست

روح گر سالم نبودباید گریست

عرق شرم از اینکه در شهر اولین ها که افتخار پایه گذاری آموزش و پرورش استثنایی در کشور را دارد نتوانسته ایم آن طور که باید وشاید حق این کودکان و دانش آموزان را اداء کنیم . هرچند که با یاری و همت خیرین شهر و استانمان قدم هایی برداشته شده است ولی به هیج وجه به اندازه استحقاق و نیاز این افراد نمی باشد.

باید اذعان کنم وقتی پشت سر مدیر پر تلاش آموزش و پرورش استثنایی خراسان رضوی می خواستم از در یکی از مدارس باشکوه استثنایی وارد مدرسه شوم یک لحظه تصور کردم که روز قیامت است و آن برادر گرامی جلوتر از من از پل صراط رد شدومن سراپا تقصیر یارای گذر از آن پل را ندارم . الهی ا لعفو

+ نوشته شده در  87/10/30ساعت 1:51 PM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

 

وجود دانش آموزان  دیر آموز د ر سیستم  تعلیم و تربیت هر کشوری امری اجتناب نا پذیر می باشد .آنچه که دراین میان مهم و قابل تعمق است چگو نگی برخورد ومواجهه با این  پدیده می باشد.

دانش آموزان مرزی یا دیر آموز اساسا" به دانش آموزانی اطلاق می گردد که رفتار اجتماعی و تحصیلی آنها پائین تر از معیارهای سنی آنان می باشد . این دانش آموزان با توجه به علل بروز اینعارضه تظاهرات بالینی متفاوتی دارند و این امر باعث شده دیدگاههای متفاوت در مورد آنها بوجود آید . ویلیامز ( 1970) اصطلاح دیر آموز را به کودکانی محدود کرده که دارای هوش محدود هستند  اما گیلفورد (1969) معتقد است که دیر آموز ، کودکی است که از هوش متوسط یا خوب بر خوردار است ، اما نوعی نا همخوانی بین پیشرفت تحصیلی و توانایی هوشی او به چشم می خورد

براساس استاندارد جهانی 6/13از کودکان در گروه دیر آموزان قرار داشته یا به عبارتی با داشتن بهره هوشی 85-71 در آزمون وکسلر2-1 انحراف معیار پائین تر از میانگین در منحنی توزیع طبیعی هوش می باشند. طی سالهای اجرای طرح سنجش در استان تاکنون هرساله فقط در حدود 5درصد ازکل کودکان ارزیابی شده در پایگاه های طرح سنجش به عنوان دانش آموزان دیر اموز سرند می شوند.در جریان این سالها دانش آموزان شناسایی شده برای تحصیل در دبستان سه مرحله را طی کرده اند:

1- تحصیل در مدارس استثنایی

2- تحصیل در کلاسهای خاص در برخی مدارس عادي

3- تحصیل به صورت تلفیق با دانش آموزان عادی در مدارس عادی

یافته های پژوهشی وتجارب عملی در ارزیابی و شناسایی دانش آموزان  دیرآموزنشان می دهد این دانش آموزان در دو طیف عمده قرار دارند :

1- دانش آموزانی که به علت محدودیت های محیطی (خانوادگی،فرهنگی،اجتماعی) دچارمحدودیتهای شناختی گردیده که این محدودیت درنتایج آزمون هوش با رزودرنهایت به عنوان دانش آموزان دیرآموزتشخیص داده می شوند این گروه از دانش آموزان با قرار گرفتن درمحیط مطلوب آموزشی وجبران محدودیت های اولیه می توانند درارزیابیهای بعدی به احتمال زیاد در طبقه  متوسط قراربگیرند

2-دانش آموزانی که علیرغم داشتن امکانات  محیطی مطلوب واحیاناً استفاده از امکاناتی چون مهد کودک و طی دوره آمادگی، دیرآموز تشخیص داده می شوند.عملکرد تحصیلی کودک با نتیجه آزمون هوشی همخوانی خواهد داشت.

 براین اساس و جهت جلوگیری از برچسب خوردن غلط در فرآیند سنجش و ارزیابی ذهنی این دانش آموزان ارزیابی مجدد مد نظردست اندر کاران  می باشد . به این صورت که دانش آموزانی که در پایه اول ابتدایی به عنوان دانش آموزان دبر آموز شناسایی شده اند در طول سال تحصیلی و با توجه به پیشرفت تحصیلی وسازگاری رفتاری مورد بررسی قرارگرفته ودانش آموزانی که در جریان تحصیل توانمندیهای آنان نمایان گردیده است از جرگه دانش آموز ان دیر آموز خارج می‌شوند و آنانی که مشکلات تحصیلی و رفتاریشان در طول سال تحصیلی ادامه داشته مجدادا" درپایان آن سال تحصیلی مورد ارزیابی ذهنی قرارگرفته و جایگاه تحصیلی آنان تعیین می شود. باتوجه به موارد مذکور روشن می گردد هدف اصلی شناسایی این دانش آموزان جدا سازی و برچسب زدن نبوده بلکه شناسایی و شناخت مشکلات تحصیلی و رفتاری آنان می باشد چرا که با این شناخت دست اندرکاران تعلیم وتربیت خواهند توانست به برنامه ریزی به موقع وارائه خدمات آموزشی و مشاوره ای و همچنین آموزش معلمان و اولیاء در پیشرفت تحصیلی آنان گام بردارند. ازآنجا که در حال حاضر وجود و حضور تعداد قابل توجهی از این دانش آموزان در اکثریت کلاسهای اول ، دوم و سوم ابتدایی بدیهی می باشد لذا شناخت و آگاهی از ویژگیهای این دانش آموزان، به دست اندکاران تعلیم و تربیت این قبیل دانش‌آموزان این امکان را خواهد داد تا بتوانند در برنامه ریزی آموزشی و تربیتی به طور اصولی و منطقی عمل نمایند. برخي از ويژگي هاي اين كودكان عبارتند از

1- مهارتهای حرکتی درشت و ظریف : این دانش آموزان عموماً از نظر مهارتهای حرکتی درشت مثل ایستاندن ، نشستن ، راه رفتن ، خم شدن و غیره تفاوت معنا داری با همسالان خود ندارند ، اما از نظر مهارتهای ظریف حرکتی مثل هماهنگی چشم و دست ، دویدن موزون ، لی لی رفتن وحرکت روی خط راست  و مهارتهای ظریف دست همانند ترسیم خطوط ،تعقیب چشمی با مشکل مواجه هستند. همچنین این دانش آموزان دچار یک نوع کم مهارتی و به اصطلاح دست و پا چلفتگی در مهارتهایی مانند لباس پوشیدن ، کفش به پا کردن ، نوشتن دیکته ، غذا خوردن ،خروج سریع از کلاس وغیره .

2_  نقایص و مشکلات ادراکی: این دانش اموزان به لحاظ ضعف عمومی کنشهای هوشی و نظام عصبی حاکم بر رشد و تحول حواس علیرغم داشتن حواس کاملا" سالم در تشخیص ظرافتهایی که عمدتا" بر توانمندیهای شناختی استوار است ، کنشهای کندی دارند.

3_  ضعف در یادگیری ضمنی : بسیاری از آموخته های بشری حاصل یادگیری ضمنی و غیر مستقیم می باشد . ولی این دانش آموزان به علت ضعف محسوس در یادگیری ضمنی بایستی با قرار دادن عناصر و محرکهای آموزشی در حوزه‌ی مستقیم حواس تحت تعلیم و تربیت قرار گیرند.

4- ضعف در مهارتهای کلامی :این دانش آموزان عموما" در مهارتهای کلامی با ضعف یا کندی مواجه هستند و در مقایسه با سایر همسالان نمی توانند با صراحت و سلامت مورد انتظار مکنونات درونی خود را بیان نموده و تشریح نمایند لذا همواره بیش از دیگران نیازمند صبر و حوصله و چهره متبسم و محبت آمیز مربیان و معلمان هستند.

5- محدودیت در تفکر و حافظه :این دانش آموزان دیرتر از همسالان خویش از مرحله تفکر عینی به تفکر انتزاعی قدم می گذارند و همچنین آنان عموما" از نظر حفظ و به خاطر سپردن دریافتهای سمعی و بصری با محدودیت مواجه هستند بنابر این در تنظیم مواد آموزشی و تدریس برای این قبیل دانش اموزان باید تا حد ممکن از مواد و مفاهیم عینی تر و کاربردی تر استفاده نمود.

6- محدودیت در انتقال یادگیری : این دانش آموزان به علت ضعف در تشخیص و تعمیم موقعیتهای مطلوب و توجه به ظاهر و شباهتها و همچنین ضعف در حافظه در جهت انتقال یادگیری با مشکل جدی مواجه هستند . بنابر این برای انتقال آموخته های قبلی به موقعیت تازه یادگیری نیازمند حمایت و راهنمایی اولیاء .و مربیان می باشند.

7- اعتماد به نفس پائین : این دانش آموزان به علت شکستهای متعدد در مهارتهای فردی و اجتماعی عموما" از کاهش اعتماد به نفس و خود ارزشمندی رنج می برند. بنابر این برنامه آموزشی این قبیل دانش آموزان باید به گونه ای طراحی شود تا ضمن تحلیل تکلیف ، آموزش و ارزیابی کاملا" منطبق با تواناییهای موجود آنان باشد.


8- پائین بودن آستانه تحمل حضور در کلاس درس:
این دانش آموزان به علت هیجان پذیری بالا همواره بازی و سرگرمیهای دیگررا برحضور در کلاس ترجیح می دهند. بنابراین باید با درنظرگرفتن سطح خستگی پذیری کودک واجتناب ازروشهای سخنرانی واستفاده از روشهای فعال یاد دهی و یادگیری  و بازیهای آموزشی و غیره  به نحو احسن استفاده نمود .

9-  پدیده دیر آموزی و فراموشی سریع : از خصوصیات بارز این دانش آموزان دیر اموختن و فراموش کردن سریع  آموخته هاست . بنابر این در آموزش  این قبیل دانش آموزان باید ضمن تکرار و باز آموزی مکرر فعالیتهای خارج از کلاس نیز با فعالیتهای کلاسی ارتباط داشته باشد.

10- وجود اختلالات رفتاری : عده زیادی از این دانش آموزان به علت مشکلات شناختی وعاطفی مبتلا به اختلالات رفتاری ازقبیل پرخاشگری ، بیش فعالی ، افسردگی  اضطراب جدایی از مادر و غیره هستند . که بایستی در این مورد ضمن اهمیت دادن به امر مشاوره و آموزش خانواده جهت همسو و همگام کردن والدین با فعالیتهای تربیتی آموزشگاه از شیوه های متعدد اصلاح و تغییر رفتار استفاده نمود.

 دانش آموزان دیر آموز و رویکردهای جدید نظام آموزش و پرورش

از برنامه ها مهم در این زمینه توجه به اصول یاد دهی و یادگیری درسیستم آموزش و پرورش کشور می باشد ، که دراین  گذر ضمن تغییرات در محتوای کتب درسی  شیوه های آموزش نیز دچار تحول اساسی شده است در شیوه جدید ضمن استفاده از روشهای مناسب یاددهی، استفاده از وسایل سمعی و بصری دانش‌آموزان نیز در آموزش به صورت فعالانه شرکت می کنند واین موضوع می تواند در یادگیری بهتر و موفقیت تحصیلی این دانش آموزان موثر واقع شود.

رویکرد جدید دیگر نظام آموزشی کشور در این راستا ارزشیابی توصیفی دانش آموزان می باشد . از انجائیکه بهبود یادگیری ،ایجاد نگرش مطلوب نسبت به مدرسه ، افزایش مشارکت در یادگیری، رشد مهارت خود اصلاحی وخود تنظیمی وافزایش اعتماد و عزت نفس دانش آموزان از اهداف اصلی و عمده این روش می‌باشد لذا به کار گیری آن نقش مهمی در سازگاری دانش آموزان دیر آموز با برنامه های آموزشی ایفاء نموده ودرموفقیت تحصیلی این دانش آموزان موثر واقع شود.

 

 

 

 

 

+ نوشته شده در  87/09/04ساعت 12:33 PM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

 

دومین همایش شکوه همدلی امسال همزمان با ۱۳ آذر ماه که مصادف با روز جهانی معلولین می باشد به ابتکار انجمن اولیا و مربیان دانش آموزان و فارغ التحصیلان استثنایی استان آذربایجان شرقی و با حمایت هیت امنا شهرک صنعتی شهید سلیمی و برخی ادارات و نهادهای استان برگزار میشود.

از اهداف اصلی این همایش جلب مشارکت صاحبان صنایع استان در اشتغال فارغ التحصیلان استثنایی می باشد .امید است با حضور خیر اندیشانه این عزیزان بتوانیم گامی درجهت حل معضل اساسی این قشر و خانواده های آنان که همانا اشتغال می باشد حل نمائیم . چشم به راه حضورتان در این همایش هستیم.

+ نوشته شده در  87/09/02ساعت 12:47 PM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

 

روز ۱۵ اکتبر مصادف با ۲۴ مهر ماه  از طرف سازمان علمی ، فرهنگی سازمان ملل متحد ( یونسکو )

به نام روز جهانی نابینایان نامگذاری و جهت صیانت از حقوق قانونی آنان به عنوان روز عصای سفید

نامگذاری شده است . بدون شک افراد نابینا بر اساس توانمندیهای خدادا دی خویش از موفق ترین

دانش آموزان استثنایی می باشند . همه ساله ما شاهد موفقیت های فراوان این قشر از دانش آموزان

در عرصه های مختلف علمی ، فرهنگی و ورزشی می باشیم . این روز را به همه این عزیزان و خانواده

گرامیشان تبریک عرض نموده و قطعه شعری را به نقل از سایت حوزه تقدیم مینمایم.

     دختر زیبای نابینای من                        گر به تاریکی اسیری وای من

     دزد گیتی چشم زیبایت گرفت               روشنی از روز و شب هایت گرفت

     لیک ایمان در دلت تابنده است              نور هستی در وجودت زنده است

     در تو امید فراوان دیده ام                      نغمه های شاد و خوش الحان دیده ام  

     روشنی بخش رهت علم است ودرس      طفلک من از غم فردا مترس

     در تمام زندگی او یار توست                   او که اگه بر همه کردار توست

    او چراغ راه روشن می کند                     از پلیدی هایت ایمن می کند

   گر نگاهت از شکوفایی تهی است          در وجودت شعله های زندگی است

  قلب تو روشن تر از آیینه است                 شوق و شور زندگی در سینه است

+ نوشته شده در  87/07/23ساعت 8:15 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  | 

 

امرو ز ۹ مهر مصادف است با روز جهانی ناشنوایان است  جای دارد این روز را به تمامی دانش آموزان

عزیز ناشنوا و خانواده گرامی آنان و همچنین معلمان و سایر دست اندرکاران تعلیم و تربیت این

گروه  تبریک عرض نمایم . لازم به ذکر است در سال تحصیلی ۸۷-۸۶ تعداد  ۸۰۰ نفر دانش آموز

آسیب دیده شنوایی در استان در مقاطع مختلف تحصیلی مشغول به فراگیری علم ودانش بودند

ازاین تعداد حدود ۵۶۰ نفر در مدارس ویژه و ۲۴۰ نفر به صورت تلفیقی در مدارس عادی مشغول

تحصیل بودند.

+ نوشته شده در  87/07/09ساعت 8:58 AM  توسط رضا خان محمدی زنوز  |